Avrasya Koridoru: Boru Hattı Jeopolitiği ve Yeni Soğuk Savaş – Michel Chossudovsky

Kafkaslar’da süregiden kriz, enerji boru hattı ve nakil koridorları üzerindeki stratejik kontrolle çok yakından ilgilidir.
Güney Osetya’ya 7 Ağustos tarihli Gürcü saldırısının dikkatle planlandığına dair kanıtlar var. ABD ve NATO görevlileriyle saldırıları önceleyen aylarda yüksek düzey görüşmeler yapıldı.
Güney Osetya’ya saldırılar kapsamlı ABD-Gürcü askeri tatbikatlarının tamamlanmasının (15-31 Temmuz 2008) bir hafta ardından gerçekleştirildi. ABD-NATO sponsorlu bölgesel bir askeri ittifak olan GUAM’ın himayesi altında gerçekleştirilen yüksek düzey Zirve toplantılarının da sonrasına rastlıyor bu saldırılar.
  • Gürcistan’daki Savaşın Kronolojisi
  • 1-2 Temmuz 2008, GUAM Zirvesi, Batum, Gürcistan.
  • 1 Temmuz, Resmi GUAM toplantısının yanında “ABD-GUAM Zirvesi”
  • 5-12 Temmuz, Rusya Savunma Bakanlığı, Kuzey Kafkasya bölgesinde “Kafkas Sınırı 2008” kod adı altında bir Askeri Tatbikat düzenledi.
  • 9 Temmuz 2008, Çin ve Kazakistan Kazak-Çin doğalgaz boru hattının (KCP) inşasının başladığını duyurdu
  • 15-31 Temmuz, ABD ve Gürcistan “Acil Cevap” Operasyonu kod adı altında Askeri Tatbikat düzenledi. Askeri tatbikata bin ABD askeri katıldı.
  • 7 Ağustos, Gürcistan Kara Kuvvetleri ve Hava Kuvvetleri Güney Osetya’ya saldırdı
  • 8 Ağustos, Rus Güçleri Güney Osetya’ya müdahale etti.
  • 14 Ağustos 2008, Polonya’da “ABD Füze Kalkanı” kurulması üzerine ABD-Polonya Anlaşması imzalandı
Giriş: GUAM Zirve Toplantısı
2008 Temmuzu başında, Gürcistan’ın Batum kentinde GUAM himayesinde bölgesel bir zirve toplandı.
GUAM, ilk kez 1997’de oluşturulan, Gürcistan, Ukrayna, Azerbaycan ve Moldova arasında yapılmış bir askeri anlaşmadır. 2006’dan bu yana, Özbekistan’ın çekilmesini takiben, GUAM şu adı almıştır: Demokrasi ve Ekonomik Kalkınma Örgütü – GUAM.
GUAM’ın “Demokrasi ve Ekonomik Kalkınma” ile hiçbir ilgisi yoktur. NATO’nun de facto bir eklentisidir. ABD ve Kuzey İttifakı tarafından, eski Sovyetler Birliği’nin can damarında, etki alanlarını genişletmek için kullanılagelmiştir.
GUAM’ın özü, enerji ve nakil koridorlarının Anglo-Amerikan petrol devlerinin çıkarına “korunması” için bir askeri ittifak olmasıdır. GUAM ülkeleri ayrıca ABD-NATO askeri yardım ve eğitiminin de alıcılarıdır.
Bu koridorların militarizasyonu ABD-NATO planlamasının merkezi bir özelliğidir. Gürcistan ve Ukrayna’nın NATO üyeliği, Hazar Denizi’nden Batı Avrupa’ya enerji ve nakil koridorlarının kontrolünün ele geçirilmesi ajandasının bir parçasıdır.
Başkan Saakaşvili’nin başkanlığında düzenlenen Batum’daki 1-2 Temmuz 2008 tarihli GUAM Zirvesi, boru hattı ve nakil koridorları merkezi sorununa odaklanmıştır. Zirve’nin teması, Ekonomik ve stratejik-askeri açıdan, esasen de Rusya’yı tecrit etmeye dönük bir bakış açısı ile, “GUAM – Avrupa’nın Doğusunun Entegrasyonu”dur.
Azerbaycan, Gürcistan ve Ukrayna başkanları (sırasıyla İlham Aliyev, Mikheil Saakaşvili ve Viktor Yuşçenko) Polonya başkanı Lech Kaczynski ve Litvanya başkanı Valdas Adamkus ile birlikte katılımcılardır. Moldova Devlet Başkanı bu zirveye katılmayı açıkça reddetmiştir.
Harita No. 1:Gürcistan

Rusya’nın altının oyulması
GUAM Zirvesi’nde gündem, Moskova’nın Kafkaslar ve Doğu Avrupa’daki etkisinin altının oyulmasına odaklanmıştır. Polonya Başkanı da bu zirvede hazır bulunmuştur.
ABD-NATO’nun, Füze Kalkanı dahil Doğu Avrupa’daki üsleri, doğrudan Kafkaslar’daki jeopolitik duruma nüfuz etmekle ilişkilidir. Güney Osetya’nın Gürcü güçlerince bombalanmasının hemen bir hafta sonrasında, ABD ve Polonya, ABD Hava Kuvvetleri’nin Polonya topraklarına ABD “füze kalkanları” konuşlandırmasına izin veren bir anlaşma imzaladı (14 Ağustos).
  • “… Askeri stratejistlerin de belirttiği gibi, Polonya’daki ABD füzeleri Rus ulusunun gelecekteki varlığına toptan bir varoluşsal tehdit arz etmektedir. ABD planları ilk kez 2007 başında ortaya çıkmıştır. Artık, Rusya’nın Washington ile bir anlaşmaya varmak için tekrar eden diplomatik girişimlerine rağmen, Bush yönetimi, Gürcistan’daki küçük düşürücü ABD yenilgisinin sonucu olarak, Polonya Hükümetine en sonunda anlaşmayı imzalaması için basınç uygulamıştır. Sonuçlar Avrupa ve gezegen için tahayyül ötesi olabilir.“ (William Engdahl, Misilse Defense: Washington and Poland just moved the World closer to War, (Füze Kalkanı: Washington ve Polonya dünyayı savaşa bir adım daha yaklaştırdı) Global Research, 15 Ağustos 2008)

“ABD-GUAM Zirve Toplantısı”
Medya tarafından doğruluğu nadiren kabul edilse de, bir sözde “ABD-GUAM Zirvesi” de 1 Temmuz’da resmi GUAM zirve toplantısının yanı başında toplanmıştır.
ABD Devlet Bakanı Müsteşar Yardımcısı Merkel kapalı kapılar ardında hem GUAM hem de GUAM dışı delegasyonlarla toplandı. Bir Polonya GUAM toplantısı dahil sayısız iki yanlı toplantı gerçekleştirildi (muhtemelen bu toplantının konusu Polonya topraklarına kurulacak ABD füze kalkanı projesiydi). Gürcistan Başkanı’nın rezidansında 1 ve 2 Temmuz’da özel toplantılar da yapıldı.
ABD-Gürcistan Tatbikatı
1-2 Temmuz 2008 tarihli GUAM Zirvesi’nin hemen iki hafta sonrasında, Tiflis dışında Vaziani askeri üssünde ABD-Gürcistan askeri tatbikatı başladı.
Bin ABD ve altı yüz Gürcü askeri “Acil Cevap” Operasyonu altında askeri eğitim tatbikatına başladılar. ABD askerleri ABD Hava Kuvvetleri, Ordu, Donanma ve Ulusal Savunma’dan oluşuyordu. Irak savaş senaryosu henüz fikir aşamasındayken, askeri tatbikatlar yaklaşmakta olan askeri operasyonun provasıydı. Askeri tatbikatlar 31 Temmuz’da, Güney Osetya’ya 7 Ağustos tarihli Gürcü saldırılarının bir hafta öncesinde tamamlandı.
GUAM’a üye olan Ukrayna ve Azerbaycan askerleri de “Acil Cevap” Operasyonu’na katıldılar. Beklenmedik şekilde, Rusya’nın müttefiki ve Azerbaycan’ın sağlam bir düşmanı olan Ermenistan da Azeri ve Ermeni güçleri arasında (sonunda Rusya’ya yönelecek) bir “birlikte eğitim ve çalışma” ortamı yaratmaya hizmet eden tatbikatlara katıldı.
ABD ordusunun Güney Avrupa Görev Gücü komutanı Tuğgeneral William B. Garrett, ABD-Gürcistan tatbikatının koordinasyonundan sorumluydu.
General William B. Garrett ve Gürcistan Başkanı Mikhail Saakaşvili

Rusya’nın Kuzey Kafkasya’daki Tatbikatı
Rusya, 8 bin kadar askeri personel, 700 kadar zırhlı birlik ve 30’un üzerinde uçakla 5 Temmuz’da geniş çaplı bir askeri tatbikata başladı (Rusya Federasyonu’nun Kuzey Kafkasya cumhuriyetlerinde). (Georgian Times, 28 Temmuz 2008)
Rus tatbikatı açıkça Abhazya ve Güney Osetya’da ortaya çıkan güvenlik durumuna cevap olarak gerçekleştirildi. “Kafkas Sınırı 2008” adlı tatbikata, Kuzey Kafkasya Askeri Bölgesi’nde konuşlanmış 58. Ordu ve 4. Hava Kuvvetleri Ordusunun birimleri katıldı.
Bir Rus Savunma Bakanlığı sözcüsü, Güney Federal Bölgesi’nde yapılan askeri tatbikatın “Gürcü-Abhaz ve Gürcü-Oset çatışma bölgelerindeki gerilimin artışına” bir cevap olarak gerçekleştirildiğini kabul etti “…[ve] Rusya’nın Kuzey Kafkas Askeri Bölgesi’nin, Abhazya ve Güney Osetya’daki Rus barış güçlerine gerektiğinde yardıma hazır olduğunu” belirtti. (Georgian Times, 28 Temmuz 2008, RIA-Novosti, 5 Temmuz 2008)
Kuzey Kafkas Askeri Bölgesi’nin (Ordu ve Hava Kuvvetleri) bu birimleri daha sonra Güney Osetya’daki Gürcü Kuvvetlerine karşı 8 Ağustos’ta düzenlenen karşı saldırıyı yönetmek için kullanıldı.

Boru Hattı Jeopolitiği
Temmuz’da Batum’da düzenlenen GUAM zirvesindeki GUAM-NATO gündeminin merkezinde yer alan konu, Orta Asya petrolünü Rus topraklarını baypas ederek Odessa üzerinden Kuzey Avrupa’ya taşıyan Odessa-Brody-Plotsk (Plock on the Vistula) boru hattı güzergâhı (OBP) (bkz. Haritalar 3 ve 4) idi. OBP’nin Baltık Denizi’nde Polonya’nın Gdansk limanına uzatılması da gündemler arasındaydı.
OBP’nin, Rusya ile bir anlaşma dâhilinde, Rusya’nın Dostluk Boru Hattı (Druzhba boru hattı) ile de bağlantılı olduğu unutulmamalı.
Washington’un hedefi Rusya’nın boru hattı ağının – Dostluk Boru Hattı ve Baltık Botu Hattı Sistemi (BPS) dâhil – zayıflatılması ve destabilize edilmesi.
Rusya ayrıca, Druzhba boru hattı ağının bir parçası olarak, Belarus’tan geçen ve böylelikle Ukrayna’yı baypas eden bir boru hattı koridoru da oluşturmuş durumda. (Bkz. Aşağıda bulunan Haritalar 2 ve 3)
Baltık Boru Hattı Sistemi (BPS), Samara’yı Finlandiya Körfezi’ndeki Primorsk’ta bulunan Rusya’nın petrol tankeri terminaline bağlayan Rusya’nın Transneft’i tarafından işletilmekte. (Bkz. Aşağıdaki harita) Rusya’nın Batı Sibirya bölgesinden ham petrolü hem Kuzey hem de Batı Avrupa pazarlarına taşımaktadır.
Geniş ölçüde Rusya tarafından kontrol edilen bir başka stratejik boru hattı sistemi ise Hazar Boru Hattı Konsorsiyumu’dur (CPC). CPC, Rusya ve Kazakistan arasında, bir dizi Ortadoğu petrol şirketinin de katılım hissesine sahip olduğu bir ortak girişim örgütüdür.
Baltık Boru Hattı Sistemi (BPS), Rusya’nın Transneft şirketi ile Kazakistan’ın ulusal boru hattı işletmecisi KazTransOil arasında bir ortak girişim olan Atyrau-Samara (AS) Boru Hattı’na bağlıdır. Sonuç olarak, AS boru hattı, Tengiz ham petrolünü Atyrau’dan (Batı Kazakistan) CPC’nin Karadeniz’deki Novorossiysk yakınında bulunan Rusya tanker terminaline pompalayan Rusya-Kazakistan Hazar Petrol Konsorsiyumu ile bağlantılıdır.
10 Temmuz 2008’de, GUAM Zirvesi’nin hemen bir hafta sonrasında, Transneft ve KazTransOil Atyrau-Samara boru hattının kapasitesini yılda 16’dan 26 milyon ton petrole genişletmek için görüşmeler yaptıklarını duyurdular. (RBC Daily, 10 Temmuz 2008).
GUAM Nakil Koridoru
Batum GUAM Zirvesi’nde hazır bulunan GUAM devletleri ayrıca, tartışmalara yol açan Bakü Tiflis Ceyhan (BTC) boru hattını tamamlayan GUAM Nakil Koridoru’nun (GTC) daha da geliştirilmesi konusunda karara vardılar. BTC Hazar Denizi havzasını, Rusya topraklarını tamamen baypas ederek Gürcistan ve Türkiye üzerinden Doğu Akdeniz’e bağlamaktadır. BTC boru hattı British Petrol tarafından öncülük edilen bir petrol konsorsiyumu tarafından kontrol edilmektedir.
HEM GTC hem de BTC koridorları GUAM ve NATO tarafından askeri olarak kontrol edilmektedir.
GTC koridoru Azeri başkenti Bakü’yü Hazar Denizi üzerinden daha sonra Ukrayna Karadeniz limanı Odesa’ya bağlanacak şekilde Karadeniz’deki Gürcistan limanları Poti/Batum’a bağlar. (Ve Odesa’dan, deniz ve kara yolu üzerinden Batı ve Kuzey Avrupa’ya).
Harita No. 2: Stratejik Boru Hattı Güzergâhları. BTC, Dostluk Boru Hattı, Baltık Botu Hattı Sistemi (BPS), CPS, AS


Harita No. 3. Rusya’nın Druzhba boru hattı sistemi


Harita No. 4 Doğu Avrupa. Plock on the Vistula

Bakü Tiflis Ceyhan (BTC) Boru Hattı
BTC boru hattına British Petrol hâkimdir, açılışı 2006’da, Doğu Akdeniz’in jeopolitiğini önemli şekilde değiştiren Lübnan savaşının zirvesinde yapılmıştır. Bu hat artık bir enerji koridoru ile Hazar Denizi havzasına bağlıdır:
“[BTC boru hattı] bölge ülkelerinin durumunu kayda değer ölçüde değiştirmekte ve yeni bir pro-Batı ittifakını ortaya çıkarmaktadır. Washington, boru hattını Akdeniz’e taşımakla, Azerbaycan, Gürcistan, Türkiye ve İsrail ile yeni bir blok oluşturdu,” (Komerzant, Moskova, 14 Temmuz 1994)

Harita No 5. Bakü Tiflis Ceyhan boru hattı (BTC)

Boru Hattı Jeopolitiği ve İsrail’in Rolü
İsrail bugün, Ortadoğu ve Orta Asya’daki Batılı petrol devlerinin çıkarlarına hizmet eden Anglo-Amerikan askeri ekseninin bir parçası. İsrail’in Gürcistan ve Azerbaycan ile askeri işbirliği anlaşmalarına sahip olması şaşırtıcı değil.
Resmi devlet raporları BTC boru hattının “petrolü Batı pazarlarına bağlayacağını” belirtirken, nadiren kabul edilen şey Hazar Denizi’nden gelen petrolün bir bölümünün doğrudan İsrail’e taşınacağıdır. Bu bakımdan, Ceyhan’ı İsrail Limanı Ashkelon’a ve oradan da İsrail’in ana boru hattı sistemi üzerinden Kızıldeniz’e bağlayacak bir sualtı İsrail-Türkiye boru hattı projesi planlanmaktadır.
İsrail’in hedefi yalnızca kendi tüketim ihtiyaçları için Hazar Denizi petrolünü elde etmek değil ayrıca Hazar Denizi petrolünün Kızıldeniz’deki Eilat limanı üzerinden Asya pazarlarına yeniden ihracında anahtar bir rol de oynamaktır. Hazar Denizi petrolünün bu şekilde yeniden yönlendirilmesinin stratejik yansımaları kapsamlıdır.
Öngörülen BTC boru hattını, İsrail’in Uç Hattı (Tipline) olarak da bilinen Trans-İsrail Eliat-Ashkelon boru hattına, Ceyhan’dan İsrail’in Ashkelon limanına bağlamaktır. (Daha fazla ayrıntı için, bkz. Michel Chossudovsky, The War on Lebanon and the Battle for Oil (Lübnan’a Karşı Savaş ve Petrol Mücadelesi), Global Research, 26 Temmuz 2006)

Harita No 6. Trans-İsrail eilat-Ashkelon boru hattı

Amerika’nın İpek Yolu Stratejisi: Trans-Avrasya Güvenlik Sistemi
İpek Yolu Stratejisi (SRS), Soğuk Savaş sonrası çağda ABD dış politikasının önemli bir yapı taşını oluşturmaktadır.
SRS, 1999’da ABD Kongresi’ne sunulan bir yasa tasarısı olarak formüle edildi. Batı Avrupa’yı Orta Asya’ya ve oradan da Uzak Doğu’ya bağlayan bir enerji ve nakil koridoru ağının oluşturulmasını öngörüyordu.
İpek Yolu Stratejisi, bir “trans-Avrasya güvenlik sistemi” olarak tanımlanmakta. SRS, “Büyük Oyun”un ayrılmaz bir parçası olarak “Avrasya koridorunun militarizasyonu” çağrısı yapmakta. Açıklanan hedef, önerilen Mart 1999 tarihli İpek Yolu Stratejik Anlaşması altında formüle edildiği üzere, Amerika’nın iş imparatorluğunu kapsamlı bir coğrafi koridor boyunca geliştirmektir.
1999 tarihli SRS yasası (HR 3196) Temsilciler Meclisi tarafından benimsenirken, asla yasalaşmadı. Bush yönetimi altında, İpek Yolu Stratejisi, geniş ölçüde Güney Kafkasya ve Orta Asya’daki eski Sovyet cumhuriyetlerini ABD nüfuz alanına entegre etme bakış açısıyla, ABD-NATO müdahaleciliğinin temeli haline geldi.
SRS’in başarıyla uygulanabilmesi, boru hattı güzergâhlarının ve ticaret koridorlarının “korunmasının” yanı sıra, kapsamlı petrol ve gaz rezervleri üzerinde kontrol sağlama yolu olarak Doğu Akdeniz’den Çin’in Afganistan’a olan Batı sınırına dek tüm Avrasya koridorunun eşzamanlı “militarizasyonunu” gerektirmekte. Ekim 2001’deki Afganistan işgali, boru hattı koridorlarının kontrolü dâhil Orta Asya’daki Amerikan stratejik hedeflerini destekledi. Afganistan ayrıca, Hazar Denizi havzasının kapsamlı petrol zenginliğini Arap Denizi’ne bağlayan stratejik bir köprü.
SRS altındaki militarizasyon süreci, geniş ölçüde Çin, Rusya ve İran’a karşıdır. SRS şu çağrıyı yapmaktadır:
“Güney Kafkasya ve Orta Asya ülkeleri ile Batı arasında güçlü politik, ekonomik ve güvenlik bağlarının geliştirilmesi, bu bölgede güney, kuzey ve doğudan gelecek politik ve ekonomik baskılara karşı son derece hassas olan istikrarı teşvik edecektir. [Kuzeyden kasıt Rusya, Irak ve İran, güneyden kasıt Ortadoğu ve doğudan kasıt Çin’dir] (106. Kongre, 1999 Tarihli İpek Yolu Stratejisi Anlaşması)
IMF ve Dünya Bankası tavsiyesi altında bir neo-liberal siyasi ajandanın benimsenmesi, uluslararası özel yatırım, artan ticaret ve diğer ticari etkileşim formları için pozitif dürtüler sağlayacak olan “serbest piyasa ekonomilerini” teşvik eden SRS’nin ayrılmaz bir parçasıdır” (a.g.e).
Güney Kafkasya ve Orta Asya petrolüne ve gazına stratejik erişim, İpek Yolu Stratejisi’nin merkezi bir özelliğidir:
“Güney Kafkasya ve Orta Asya bölgesi, Birleşik Devletler’in oynak Basra Körfezi bölgesinden gelen enerjiye bağımlılığını azaltmaya yetecek kadar petrol üretebilir.” (a.g.e)
SRS ayrıca eski Sovyet cumhuriyetlerinin, Çin, Rusya ve İran ile geniş bağların yanı sıra kendi aralarında da ekonomik, siyasi ve askeri işbirliği bağları oluşturmalarını önleme amacını taşımaktadır.(Bkz. Michel Chossudovsky, America’s “War on Terrorism”, (Amerika’nın “Teröre karşı Savaşı”) Global Research, Montreal, 2005).
Bu bakımdan, 1997’de kurulan GUAM’ın oluşumu, eski Sovyet cumhuriyetlerini ABD ve NATO ile askeri işbirliği anlaşmalarına dâhil etme amacını taşıyordu. Bu şekilde bu ülkelerin Rusya Federasyonu ile olan bağlarını tekrar oluşturmaları da engellenecekti.
1999 SRS Anlaşması altında, “Güney Kafkasya ve Orta Asya ülkeleri”, Ermenistan, Azerbaycan, Gürcistan, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Özbekistan anlamına gelmektedir. (106. Kongre, 1999 Tarihli İpek Yolu Strateji Anlaşması).
ABD stratejisi, bu açıdan, belirtilen hedefini karşılamıyor: Ukrayna, Azerbaycan ve Gürcistan de facto ABD mandası haline geldiler; Kırgızistan, Tacikistan, Ermenistan ve Belarus ise, jeopolitik bir bakış açısıyla Moskova ile ittifak kurdular.
Bu kapsamlı Avrasya nakil ve enerji koridorları ağı, Washington tarafından Amerikan nüfuz alanının bir parçası olarak tanımlanmıştı.
“Hazar-Karadeniz Bölgesi’nde, Avrupa Birliği ve Birleşik Devletler, Orta Asya’yı Merkez Kafkasya ve Türkiye/Ukrayna üzerinden Avrupa Birliği’ne bağlayan sağlam bir lojistik zincir oluşturmaya odaklanmıştır. Güzergâhlar, INOGATE (hidrokarbon kaynaklarını Avrupa’ya taşıyan güzergahlar boyunca entegre bir iletişim sistemi) ve TRACECA projelerinin can alıcı bölümünü oluşturmaktadır.
TRACECA nakil ve iletişim güzergâhları, “Büyük İpek Yolu” fikrinden doğmuştur (ilkçağlardan kalan geleneksel Avrasya iletişim kanalı). Gürcü ve Türk Karadeniz limanlarını (Poti, Batum ve Ceyhan), Gürcistan ve Azerbaycan demiryollarını, Bakü-Tiflis-Ceyhan petrol boru hattını, Türkmenistan ve Kazakistan’ı Hazar Denizi/Gölü üzerinden (Türkmenistan-Bakü; Aktau-Bakü) Azerbaycan’a bağlayan deniz yollarını, bu mega-koridorun stratejik ve sistematik olarak önemli bölümleri olan Çin Pasifik terminallerinin yanı sıra Türkmenistan, Özbekistan, Kırgızistan, Kazakistan ve Çin’de yapımı süren demiryolu ve otoyolları içermektedir. (Bkz. GUAM and the Trans-Caspian Gas Transportation Corridor: Is it about Politics or Economics? (GUAM ve Trans-Hazar Gaz Nakil koridoru: Mesele Politik mi yoksa Ekonomik mi?)
Kazakistan-Çin Doğalgaz Boru Hattı (KCP)
Batum’daki GUAM Zirvesi’nin hemen birkaç gün ardından, Çin ve Kazakistan 1300 kilometrelik bir doğalgaz boru hattı inşaatının başladığını duyurdu (9 Temmuz 2008). Açılış töreni Kazakistan’ın başkenti Almatı’ya yakın bir yerde düzenlendi.
Birkaç aşamada inşa edilecek olan boru hattının 2010’da gaz pompalamaya başlaması bekleniyor. (Bkz. silkroadintelligencer.com 9 Temmuz 2008)
“Yeni transit güzergâhları Çin’i Orta Asya’nın geniş doğalgaz rezervlerine bağlayacak iki paralel boru hattı şeklinde inşa edilecek olan daha büyük bir projenin parçası. Boru hatları, Türkmenistan’dan Özbekistan ve Kazakistan’a ve Çin’in kuzeybatı Xinjiang bölgesine kadar 7 bin kilometreden fazla uzayacak. Özbekistan bu ay kendi bölümünün inşasına başladı. Türkmenistan ise geçen yıl başlamıştı.” (a.g.e)

Harita No 7. Kazakistan-Çin doğalgaz boru hattı (KCP)

Konsorsiyumun öncü işletmecisi olan Çin’in Ulusal Petrol Şirketi (CNPC) “kendi boru hattı bölgelerinde yüzde 50 pay vererek Türkmenistan, Özbekistan ve Kazakistan’ın devlet petrol ve gaz şirketleriyle anlaşmalar imzaladı.”
KPC boru hattı projesi Avrasya’daki ABD stratejik çıkarlarına zarar veriyor. Amerika’nın İpek Yolu Stratejisi mantığının altını oyuyor. KPC, rakip bir Avrasya bazlı nakil ve enerji stratejisinin Rusya, İran ve Çin tarafından domine edilen parçasıdır.
SCO-CSTO Askeri İttifakı tarafından Korunan Rakip Avrasya Stratejisi
Rakip Avrasya bazlı koridorlar iki bölgesel askeri ittifak tarafından korunmaktadır (ABD-NATO saldırısına karşı): Şanghay İşbirliği Örgütü (SCO) ve Karşılıklı Güvenlik Anlaşması Örgütü (CSTO).
SCO, Rusya ve Çin ile Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan dâhil Orta Asya’daki eski Sovyet cumhuriyetleri arasında askeri bir ittifaktır. İran SCO’da gözlemci statüsündedir.
Nakil ve enerji koridorlarına ilişkin anahtar bir jeopolitik rol oynayan Karşılıklı Güvenlik Anlaşması Örgütü (CSTO) SCO ile yakından bağlantılıdır. CSTO aşağıdaki üye devletleri tekrar gruplamakta: Ermenistan, Belarus, Kazakistan, Kırgızistan, Rusya, Tacikistan ve Özbekistan.
Daha da önemlisi, 2006’dan bu yana, SCO ve CSTO üye ülkeleri ortak askeri ittifaklar gerçekleştirmişlerdir ve etkin şekilde İran’la işbirliği yapmaktadırlar.
Ekim 2007’de, Karşılıklı Güvenlik Anlaşması Örgütü (CSTO) ve Şanghay İşbirliği Örgütü (SCO), iki örgüt arasında askeri işbirliğinin temellerini atan bir Mutabakat Zaptı imzaladılar. Batı medyasında çok az yer bulan bu SCO-CSTO anlaşması, Çin, Rusya ve SCO/CSTO üye devletleri arasında tam bir askeri ittifakın oluşturulması ile ilgilidir. Görünen o ki, CSTO ve SCO’nun 2006’da düzenlediği ve İran tarafından gerçekleştirilenlerle aynı zamana denk gelen ortak askeri tatbikatlarının bir önemi yok. (Daha fazla ayrıntı için, bkz. Michel Chossudovsky, Russia and Central Asian Allies Conduct War Games in Response to US Threats (Rusya ve Orta Asya İttifakları ABD Tehditlerine Cevap olarak Askeri Tatbikat Düzenliyor), Global Research, Ağustos 2006)
Kurumsal bir duruş noktasından uzak kalmayı sürdürse de, uygulamada, Orta Asya ve Kafkaslar’daki ABD-NATO genişlemeciliğine karşı olan bu iki askeri ittifak (SCO ve CSTO) tek bir askeri blok teşkil etmektedir.
Tam Daire
ABD-NATO korumasında SRS Avrasya nakil ve enerji koridorları, İpek Yolu Stratejisi’nde de belirtildiği üzere, Orta Asya’yı Uzak Doğu’ya bağlama amaçlıdır. Şu anda, Orta Asya’yı Çin’e bağlayan doğudaki koridorlar SCO-CSTO tarafından askeri olarak korunmaktadır.
Washington’un küresel askeri ve stratejik ajandası açısından, SRS altında tasarlanan Avrasya koridorları, Çin’in bölgesel egemenliğine kaçınılmaz şekilde tecavüz edecektir. Tasarlanan ABD-NATO-GUAM boru hattı ve nakil koridorlarının, Kuzey Amerikan Güvenlik Refah Ortaklığı (SPP) altında öngörülenler dâhil, Batı yarıkürede planlanan nakil ve enerji koridorları ile ileriki bir tarihte bağlanması amaçlanmaktadır.
Kafkasya ve Orta Asya için İpek Yolu Stratejisi (SRS) neyse, Güvenlik Refah Ortaklığı (SPP) Kuzey Amerika için odur. Amerika’nın iş imparatorluğunun stratejik bölgesel ayaklarıdırlar. Yeni Dünya Düzeni’nin yapı taşlarıdırlar.
SPP, Alaska ve Kanada Arktiğinden Orta Amerika ve Karayip havzasına kadar enerji ve nakil koridorlarının (kara ve deniz güzergâhları) “korunmasının” yanı sıra enerji ve su dâhil, geniş ölçüde stratejik kaynakların kontrolüne dayanan benzer bir stratejik planlama, militarizasyon ve serbest piyasa ekonomisi bütünleşme sürecinin sonucudur.
Yazarın Notu: Bu makale, belli başlı jeopolitik ve stratejik konuları analiz etme bakış açısıyla özel olarak anahtar roldeki boru hattı koridorlarına odaklanmıştır.
Avrasya Boru Hattı koridorları genel ağının bir incelemesi, çok daha ayrıntılı ve kapsayıcı bir sunum gerektirmektedir.

Global Research adresindeki İngilizce aslından çevrildi.
Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s